ನಿಮ್ಮ Tax ಹಣ, ನಿಮ್ಮ ಹಕ್ಕು: Government Projects-ನಲ್ಲಿ ‘Transparency & SOP’ ಎಂಬ ಗೇಮ್-ಚೇಂಜರ್ ! Top 1.

ನಮಸ್ಕಾರ ಸ್ನೇಹಿತರೇ!

ಮಳೆಗಾಲ ಶುರುವಾದಾಗ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಗುಂಡಿ ಬೀಳುವುದು, ಹೊಸದಾಗಿ ಹಾಕಿದ ಡಾಂಬರು ಎರಡೇ ವಾರದಲ್ಲಿ ಕಿತ್ತು ಬರುವುದು, ಅಥವಾ ನಮ್ಮದೇ ಏರಿಯಾದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಚರಂಡಿ ದುರಸ್ತಿ ತಿಂಗಳುಗಟ್ಟಲೆ ಎಳೆಯುವುದನ್ನು ನಾವೆಲ್ಲರೂ ನೋಡಿದ್ದೇವೆ. ಆಗ ನಮಗೆಲ್ಲರಿಗೂ ಬರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕೋಪ ಎಂದರೆ: “ನಾವು ಕಟ್ಟುವ Tax ಹಣ ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದೆ?”

ನಿಮ್ಮ ಈ ಬೇಸರ ಮತ್ತು ಕೋಪ ನೂರಕ್ಕೆ ನೂರು ಸರಿ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜೆಗಳೇ ಬಾಸ್! ಹಾಗಾಗಿ, ನಮ್ಮ ತೆರಿಗೆಯ ಹಣ ಯಾವ Government Project-ಗೆ, ಹೇಗೆ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯುವುದು ನಮ್ಮ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕು. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಮತ್ತು ಕಳಪೆ ಕಾಮಗಾರಿಗೆ ಬ್ರೇಕ್ ಹಾಕಲು ನಮ್ಮ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ಗೆ ಎರಡು ಬ್ರಹ್ಮಾಸ್ತ್ರಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಅವೇ: Transparency (ಪಾರದರ್ಶಕತೆ) ಮತ್ತು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ SOP (Standard Operating Procedure).

ಇವು ಕೇವಲ ಆಫೀಸ್ ಪದಗಳಲ್ಲ, ಇವು ಸರಿಯಾಗಿ ಜಾರಿಯಾದರೆ ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಚಿತ್ರಣವೇ ಬದಲಾಗಬಲ್ಲದು. ಬನ್ನಿ, ಇವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಆಳವಾಗಿ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿಪೂರ್ಣವಾಗಿ (Informative) ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳೋಣ.

1. Transparency (ಪಾರದರ್ಶಕತೆ): ಕತ್ತಲೆಯಿಂದ ಬೆಳಕಿನೆಡೆಗೆ

Transparency ಎಂದರೆ ಸರ್ಕಾರದ ಕಡತಗಳಲ್ಲಿರುವ (Files) ರಹಸ್ಯಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು ಜನರ ಮುಂದಿಡುವುದು. ಒಂದು ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಶುರುವಾದ ದಿನದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಅದು ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ಎಲ್ಲವೂ Open Data ಆಗಿರಬೇಕು.

ಒಂದು ಆದರ್ಶ (Ideal) ಪಾರದರ್ಶಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಜನರಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರಬೇಕು:

• e-Procurement & Tendering: ಟೆಂಡರ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕು. ಯಾವ Contractor-ಗೆ ಈ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ಸಿಕ್ಕಿದೆ? ಅವರು ಈ ಹಿಂದೆ ಮಾಡಿದ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ಗಳ ಟ್ರ್ಯಾಕ್ ರೆಕಾರ್ಡ್ (Track Record) ಏನು? ಎಂಬುದರ ಸಂಪೂರ್ಣ Details ಪಬ್ಲಿಕ್ ಪೋರ್ಟಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕು.
• Geo-tagging & Live Updates: ಕಾಮಗಾರಿ ನಡೆಯುವಾಗ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು Geo-tag (ಸ್ಥಳ ಮತ್ತು ಸಮಯದ ಮಾಹಿತಿಯೊಂದಿಗೆ) ಮಾಡಿ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ಗೆ ಅಪ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ಒಂದೇ ಗುಂಡಿಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿದ್ದೇವೆ ಎಂದು ಎರಡು ಬಾರಿ ಬಿಲ್ (Fake Bills) ಮಾಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯಬಹುದು.
• Citizen Information Board: ಕಾಮಗಾರಿ ನಡೆಯುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಬೋರ್ಡ್ ಇರಬೇಕು. ಅದರಲ್ಲಿ:
  • ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ನ ಒಟ್ಟು ಬಜೆಟ್ (Total Budget)
  • ಕೆಲಸ ಶುರುವಾದ ಮತ್ತು ಮುಗಿಯಬೇಕಾದ ದಿನಾಂಕ (Deadline)
  • ಬಳಸುತ್ತಿರುವ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟ (Quality Standards)
  • ಕಂಪ್ಲೇಂಟ್ ಮಾಡಲು ಅಧಿಕಾರಿಯ ಫೋನ್ ನಂಬರ್ (Grievance Contact) ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಇರಬೇಕು.

2. SOP (Standard Operating Procedure): ಶಿಸ್ತಿನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ

ಮಾಹಿತಿ ಕೊಟ್ಟರೆ ಮಾತ್ರ ಸಾಲದು, ಕೆಲಸವೂ ಸರಿಯಾಗಿ ಆಗಬೇಕಲ್ಲವೇ? ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಇರುವುದು SOP. ಇದು ಯಾವುದೇ ಕೆಲಸವನ್ನು ಹೇಗೆ, ಯಾವ ಹಂತದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಯಾರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಬರೆದಿರುವ ‘ರೂಲ್ ಬುಕ್’ (Rule Book).

Government Projects-ನಲ್ಲಿ SOP ಹೇಗಿರಬೇಕು? ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ ನೋಡೋಣ:

ಒಂದು ಹೊಸ ರಸ್ತೆ ನಿರ್ಮಾಣದ (Road Construction) SOP ಹೀಗಿರಬಹುದು:

1. Pre-Execution (ಕೆಲಸ ಶುರುವಾಗುವ ಮುನ್ನ): Water Board, BESCOM, ಅಥವಾ ಗ್ಯಾಸ್ ಪೈಪ್‌ಲೈನ್ ಇಲಾಖೆಗಳ ಜೊತೆ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಮೀಟಿಂಗ್ ಮಾಡಬೇಕು. ರಸ್ತೆ ಹಾಕಿದ ಮೇಲೆ ಮತ್ತೆ ಅಗೆಯುವಂತಿಲ್ಲ.
2. Material Testing (ಸಾಮಗ್ರಿ ಪರೀಕ್ಷೆ): ಡಾಂಬರು ಅಥವಾ ಸಿಮೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಲ್ಯಾಬ್‌ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿ ಅದರ ಕ್ವಾಲಿಟಿ ಟೆಸ್ಟ್ ಮಾಡಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯ.
3. Third-Party Inspection: ಗುತ್ತಿಗೆದಾರ ಕೆಲಸ ಮುಗಿಸಿದ ತಕ್ಷಣ ಬಿಲ್ ಪಾಸ್ ಮಾಡುವಂತಿಲ್ಲ. ಸರ್ಕಾರದ ಹೊರಗಿನ ಸ್ವತಂತ್ರ ಇಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳು (Third-Party) ಬಂದು ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಸರ್ಟಿಫೈ (Certify) ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆಯೇ ಹಣ ಪಾವತಿಯಾಗಬೇಕು.

3. Elected Representatives (ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು) ಮತ್ತು ಅವರ SOP

ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರ ಜೊತೆಗೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಆಳುವ ಶಾಸಕರು (MLAs) ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಪೊರೇಟರ್‌ಗಳಿಗೂ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ SOP ಇರಲೇಬೇಕು. ಅವರ ಕೆಲಸ ಕೇವಲ ರಿಬ್ಬನ್ ಕತ್ತರಿಸುವುದಲ್ಲ.

• Ward Committees (ವಾರ್ಡ್ ಸಮಿತಿ ಸಭೆಗಳು): ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಸಭೆ ನಡೆಸಬೇಕು. ಏರಿಯಾದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಆಲಿಸಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
• Progress Report (ಪ್ರಗತಿ ವರದಿ): ಪ್ರತಿ ಮೂರು ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ತಮ್ಮ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಹಣ ಮಂಜೂರಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಎಷ್ಟು ಕೆಲಸವಾಗಿದೆ ಎಂಬ Report Card ಅನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವುದು ಅವರ SOP ಯ ಭಾಗವಾಗಬೇಕು.
• Accountability (ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ): ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ವಿಳಂಬವಾದರೆ ಅಥವಾ ಗುಣಮಟ್ಟ ಕಳಪೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಜನರಿಗೆ ಉತ್ತರ ಕೊಡಬೇಕು ಮತ್ತು ಗುತ್ತಿಗೆದಾರನ ಮೇಲೆ ಪೆನಾಲ್ಟಿ (Penalty) ಹಾಕಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಅವರದ್ದೇ ಆಗಿರಬೇಕು.

4. ಈ ಎರಡರ ಸಮ್ಮಿಲನದಿಂದ ಆಗುವ ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ಏನು?

• Zero Corruption (ಶೂನ್ಯ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ): ಎಲ್ಲವೂ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮತ್ತು ಪಬ್ಲಿಕ್ ಆದಾಗ, ಕಮಿಷನ್ ದಂಧೆಗೆ ತಾನಾಗಿಯೇ ಬ್ರೇಕ್ ಬೀಳುತ್ತದೆ.
• Better Infrastructure: ಕಳಪೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರೆ ಲೈಸೆನ್ಸ್ ಕ್ಯಾನ್ಸಲ್ ಆಗುವ ಭಯ ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರಿಗೆ ಇರುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದ ನಮಗೆ ಗುಣಮಟ್ಟದ ರಸ್ತೆ, ಕಟ್ಟಡಗಳು ಸಿಗುತ್ತವೆ.
• Empowered Citizens: ತಪ್ಪು ಕಂಡಾಗ “ಇದು SOP ಪ್ರಕಾರ ನಡೆಯುತ್ತಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಅಧಿಕಾರ ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

5. ಬದಲಾವಣೆಯತ್ತ ನಮ್ಮ ಹೆಜ್ಜೆ (What can we do?)

ಸಿಸ್ಟಮ್ ತನ್ನಿಂದ ತಾನೇ ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಅದಕ್ಕೆ ನಮ್ಮ ತಳ್ಳುವಿಕೆಯೂ ಬೇಕು:

1. RTI ಬಳಸಿ: ನಿಮ್ಮ ಏರಿಯಾದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಅನುಮಾನಾಸ್ಪದ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್‌ಗಳ ಬಗ್ಗೆ Right to Information (ಮಾಹಿತಿ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ) ಮೂಲಕ ಮಾಹಿತಿ ಕೇಳಿ.
2. ಸಮಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ: ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ನಡೆಯುವ ವಾರ್ಡ್ ಕಮಿಟಿ ಮೀಟಿಂಗ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ, ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ.
3. Social Media: ಕಳಪೆ ಕಾಮಗಾರಿಗಳ ಫೋಟೋ ತೆಗೆದು, ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಇಲಾಖೆಗಳನ್ನು ಟ್ಯಾಗ್ ಮಾಡಿ, ರಿಪೋರ್ಟ್ ಮಾಡಿ.

ಸ್ನೇಹಿತರೇ, ಬದಲಾವಣೆ (Change) ಎಂಬುದು ರಾತ್ರೋರಾತ್ರಿ ಆಗುವ ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ಅಲ್ಲ. ಅದೊಂದು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಶೂನ್ಯ ಬಂಡವಾಳದ ಚುನಾವಣೆ ಎಂಬುದು ಕೇಳಲು ವಿಚಿತ್ರ ಅನಿಸಿದರೂ, ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ಮುಕ್ತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಇದೇ ದಾರಿ.

ಹಣ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ವೋಟ್ ಹಾಕಿದರೆ, ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನು (Right to Question) ನಾವು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ. ಬ್ಯಾನರ್, ಕಟೌಟ್ ಹಂಗಿಲ್ಲದೆ, ಕೇವಲ ವಿಚಾರ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ (Thoughts and Technology) ಮೂಲಕ ಚುನಾವಣೆ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ UPP ಯ ಈ ನಡೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಪ್ರಶಂಸನೀಯ.

ಮುಂದಿನ ಬಾರಿ ಮತ ಹಾಕುವಾಗ ಯೋಚಿಸಿ: ನಿಮಗೆ ಆಡಂಬರ ತೋರಿಸುವ “ರಾಜ” ಬೇಕಾ? ಅಥವಾ ನಿಮ್ಮ ತೆರಿಗೆ ಹಣಕ್ಕೆ ಜವಾಬ್ದಾರನಾಗಿರುವ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ “ಕಾರ್ಮಿಕ” ಬೇಕಾ?

ತೀರ್ಮಾನ (Conclusion):

ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಎಂಬುದು ಭಿಕ್ಷೆಯಲ್ಲ, ಅದು ನಾವು ಕಟ್ಟಿದ ತೆರಿಗೆಯ ರಿಟರ್ನ್ ಆಫ್ ಇನ್ವೆಸ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್ (ROI). ಯಾವಾಗ ನಮ್ಮ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ನಲ್ಲಿ 100% Transparency ಮತ್ತು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ SOP ಜಾರಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆಯೋ, ಅಂದು ನಮ್ಮ ದೇಶದ ನಿಜವಾದ ಪ್ರಗತಿ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ.